Ályktanir Landsfundar 2009
Ályktun um sjávarútvegsmál
- Eftir þær miklu sviptingar í efnahagslífi landsins sem urðu á haustmánuðum 2008 stendur íslenskur sjávarútvegur áfram sem ein af undirstöðum efnahagslífsins. Þá mun sjávarútvegurinn gegna mjög mikilvægu hlutverki í því endurreisnarstarfi sem við blasir í efnahags- og atvinnulífi Íslendinga.
- Á undanförnum árum hefur atvinnugreinin gengið í gegnum miklar breytingar og endursköpun með stóraukinni verðmætanýtingu, auknum virðisauka í framleiðslu, markaðssetningu og mikilli hagræðingu innan greinarinnar samhliða minnkandi heildarafla.
- Íslendingar hafa verið virkir á alþjóðavettvangi í umræðum um málefni hafsins og sjálfbæra nýtingu auðlinda sjávar. Víða um heim er litið á íslenska fiskveiðistjórnun sem fyrirmynd um hvernig unnt er að stýra veiðum á takmörkuðum auðlindum með hagkvæmum og sjálfbærum hætti. Aflamarkskerfi með framseljanlegum heimildum hefur gefið greininni nauðsynlegt svigrúm til hagræðingar og þróunar og skilað þjóðarbúinu miklum ávinningi. Löggjafinn þarf að tryggja að jafnræðis sé gætt innan atvinnugreinarinnar, mismunun sé hætt og að til sjávarútvegs séu ekki gerðar ríkari kröfur en til annarra atvinnugreina sem nýta náttúruauðlindir Landsfundur hvetur til að veiðiskylda verði hækkuð.
- Það var mikið áfall fyrir atvinnugreinina og þau samfélög sem byggja á sjósókn að þorskveiðar voru skertar um þriðjung. Einstök aðlögunarhæfni íslensks sjávarútvegs kom vel í ljós við þær þrengingar og hafa fyrirtæki aðlagað sig tímabundið að breyttum aðstæðum. Nú þegar þorskveiðar hafa verið auknar á ný er sjálfsagt að aukningin fari til þeirra sem tóku á sig skerðingarnar.
- Nú er nauðsynlegt, sem aldrei fyrr, að efla allar rannsóknir á sviði sjávarútvegsmála. Það er ein af grunnforsendunum í því endurreisnarstarfi sem framundan er. Auka þarf rannsóknir á sviði fiski- og hafrannsókna en líka þarf að hlúa að og stórauka rannsóknir innan sjávarútvegsins s.s. á sviði stjórnunar, virðisaukamyndunar og markaðssetningar. Þörf er á endurskipulagningu hafrannsókna við Ísland og nýtingu kosta útboða við sjávarrannsóknir.
- Greið samskipti kaupenda og seljenda sjávarafla eru mikilvæg til þess að tryggja að aflanum sé ráðstafað á sem hagkvæmastan hátt. Liður í því er lagabreyting frá 1. febrúar sem bætir aðgengi fiskkaupenda að afla sem fyrirhugað er að flytja á erlendan markað.
- Þegar þjóðin vinnur sig út úr núverandi þrengingum verður nauðsynlegt að tryggja stöðugra efnahagsumhverfi fyrir sjávarútveginn sem og aðrar atvinnugreinar. Áfram þarf að tryggja opinn aðgang að alþjóðlegum mörkuðum. Við gerð samninga við önnur ríki er nauðsynlegt að tryggja fullveldisrétt íslensku þjóðarinnar yfir náttúruauðlindum lands, lofts og sjávar.
- Landsfundur telur að hagsmunir íslensk sjávarútvegs sé betur borgið utan ESB en innan, enda er sjávarútvegsstefna sambandsins andstæð hagsmunum íslensk sjávarútvegs og þar með íslenskra sjávarbyggða. Flest bendir til að innganga í ESB hefði í för með sér eftirgjöf á fullu forræði yfir hinni íslensku sjávarútvegsauðlind, nýtingu deilistofna og fl. Aðild að ESB myndi þannig bitna harðast á sjávarútvegsfyrirtækjum og sjávarbyggðum sem byggja afkomu sína á þessum nýtingarétti . Fari aðildarviðræður fram verður að tryggja að þær fari fram undir formerkjum fulls og varanlegs forræðis yfir sjávarauðlindinni jafn utan sem innan lögsögunnar.
- Landsfundur Sjálfstæðisflokksins fagnar ákvörðun Einars K. Guðfinssonar, fyrrverandi sjávarútvegsráðherra, um að leyfa hvalveiðar á langreyð og hrefnu árin 2009-2013. Fjöldi dýra skal ákvarðast í samræmi við veiðiráðgjöf Hafrannsóknarstofnunar.
Aðgerðir
- Fagna ber góðum árangri sem náðst hefur í öryggismálum sjófarenda og hvatt er til þess áfram verði haldið á þessari braut.
- Afnema skal sértæka skattheimtu á sjávarútveginn.
- Fagna ber nýju upprunamerki fyrir íslenskar sjávarafurðir og undirbúningi vottunar sjálfbærrar nýtingar fiskistofna sem er vel á veg kominn. Fagna ber aukinni fjölbreytni í rannsóknum á vistkerfi sjávar og nýjum rannsóknarsetrum.
- Árétta skal að veiðar sjávarspendýra falli undir sjálfbæra nýtingu auðlinda hafsins.
- Nauðsynlegt er að efla menntun í fjölbreytilegum greinum sjávarútvegsins.
- Greina þarf tækifæri atvinnugreinarinnar til frekari sóknar, s.s. í nýtingu fleiri tegunda, frekari vinnslu til manneldis og aukinni markaðssókn.

Reykjavik